Денис Фадеев

Мамандығы: робототехника. Тағылымдама: EPFL, Швейцария.

25 жасар магистрант Қызылорда қаласының тумасы, атақты қазақстандық геолог Шахмардан Есеновтің жерлесі. Ол бос уақытында гитара және соғымпаз (ударник) аспаптарымен айналысады.  92 үміткердің ішінен  академик атындағы қордың грантын жеңіп алып,  Швейцарлық Ecole polytechnique fédérale de Lausanne (EPFL) оқыды. Онда роботты қылқаламмен басқару үшін алгоритм әзірледі.

Бұл не Денис?  Бұл не үшін қажет?
Роботталған қылқаламды басқарудың негізгі мәселесі – роботта күш пен өз қылқаламының қозғалысын адам бақылайтын дәлдігін қайталаңыз. Роботталған қылқалам гуманоидты роботтың немесе манипулятордың бөлігі ретінде, роботталған протездер мен экзоскелеттерде қолданылады. Тағылымдаманы өткізген зертхана қылқаламды дәлірек басқару үшін алгоритмдерді әзірлеумен айналысады.

Қордың гранттық байқауы туралы ең жарқын әсер: онда ерекше не болды?
Байқау екі кезеңде өтті, әрине, ойын-сұхбат түрінде өткен финал есте қалды. Басқа қатысушыларды тыңдау және логикалық командалық ойындарға қатысу қызықты болды. Менің ойымша, іріктеудің мұндай форматын сирек өткізеді. Бұл процесте бәсекелес болғаныңа қарамастан әр түрлі адамдармен танысуға және сөйлесуге болады.

Қатысқан барлық үміткерлер үздік. Неге сіз жеңдіңіз?
Шынымды айтсам, жалғыз мен грант ұтқанымды білгенде таң қалдым. Менің ойымша, бұл байқауда ең бастысы — ғылым мен оның дамуына мүдделі екендігіңізді көрсету және  болашақта жүзеге асырғың келетін мақсатың барын жеткізу. Мен осыларды жеткізе білдім деген ойдамын.

Тағылымдама қалай өтті?
Learning Algorithms and Systems Laboratory (LASA)да тағылымдамадан өттім. Профессор менімен үш ай бойы жұмыс істеген докторантураның екі студентін тағайындады. Бірінші ай мен алдыңғы студенттердің қажетті саладағы қолданыстағы кодтары мен жұмыстарын түсіндім. Кейін симуляцияда өз алгоритмімді жасай бастадым. Нәтиже алғаннан кейін маған нақты қылқалам мен сенсорлар берді. Алгоритмді тестілеу басталды. Экспериментті соңына дейін жеткізіп үлгергеніме қуаныштымын.

Тағылымдамада қандай нәтижелерге қол жеткіздіңіз?
Менің алгоритмім сәтті сыналды. Біздің міндетіміз параллелепипед көлденең қалпынан түсіру болды. Нақты әлемде тестілеу TekScan тактильді сенсорларымен орнатылған AllegroHand қылқаламында жасалды. Мен қылқалам мен нысандар арасындағы күшті бақылау үшін басқару алгоритмдерін пайдалану мен қолдану тәжірибесін үйрендім. Енді ROS операциялық жүйесінде және gazebo симуляциялық ортада жұмыс істей аламын. Олар бүкіл әлем бойынша робототехникалық зерттеулерде кеңінен қолданылады. Сондықтан бұл дағдылар түйіндемеде менің артықшылығым болып жазылады.

Швейцарияда білім алумен қатар қандай қызықты жағдайлар болды?
Менімен қатар тағылымдамадан өтіп жатқан басқа да елдің  студенттерімен таныстым. Біраз достар таптым.  Олардың екеуімен бір зертханамда жұмыс істедім.  Кейде барлығымыз жиналып көлдің жанында барбекюге жиналып, шомылып, демалатынбыз. Мен тағылымдамадан өткен университет көлдің жағасында орналасқандықтан демалуға көп мүмкіндіктер болды және көлдің қасынан  Альпі тауы көрінетін.

Алға қойған қандай жоспарларыңыз бар?
Мен ол жақта магистратураны бітіріп, дипломымды қорғадым. Ендігі  жоспарым роботталған қылқаламдар мен машиналық оқытуды қолдана отырып манипуляторларды басқару саласында докторантураға түсу. Әр түрлі қылқалам түрлерін күшті және мықты басқару үшін қолайлы алгоритмдердің жалпы платформасын құрғым келеді. Міне, алға қойған жоспарым осындай.

10.06.19, Жетістік тарихы

Көру саны: 288